Geopolitika Baltika – Litvanija danas

22/02/2018

Predavanje „Geopolitika Baltika – Litvanija danas” održano je u četvrtak 22. februara u Klubu „Tribina mladih” Kulturnog centra Novog Sada. Autor i predavač bio je Predrag Rajić, pravnik i politički analitičar.

Litvanci su baltički starosedeoci. Njihov jezik, uz letonski, poslednji je živi jezik iz grupe baltičkih jezika. Preci Litvanaca, smatra većina istoričara, na prostoru na kojem je njihova današnja država, živeli su još od četvrtog veka pre nove ere.

Litvanija (glavni grad je Vilnjus), ima više od 2,5 miliona stanovnika, ali i brojnu dijasporu. Oko 1,6 miliona pripadnika ovog naroda živi izvan matične države, a najviše ih je u Americi (oko 650.000).

Litvanija je jedina od tri baltičke države prihvatila „zakon nule”. Posle stvaranja nezavisne države koja je, potom, primljena u punopravno članstvo Ujedinjenih nacija, donela je zakon po kojem pravo na njeno državljanstvo imaju svi oni građani koji su se u njoj zatekli u momentu proglašenja nezavisnosti.

Za razliku od Litvanije, Estonija i Letonija donele su zakon da njihovi državljani mogu biti samo oni građani čiji su preci to bili pre nego što je ove dve republike anektirao SSSR. U Letoniji i Estoniji Rusi su činili trećinu stanovništva, dok ih je u Litvaniji tada bilo oko 10%, a danas je taj broj upola manji.

Po svom državnom ustrojstvu, Litvanija je republika sa redovnim izborima i jednodomnim parlamentom koji se zove Seimas i ima 141 mesto. Parlament se bira svake četiri godine, a izbor poslanika obavlja se po mešovitom, proporcionalnom i većinskom sistemu. Na čelo države svakih pet godina bira se predsednik.

Od 2004. godine Litvanija je članica Evropske unije i NATO-a. Zalagala se za uvođenje što oštrijih sankcija Rusiji u vreme ukrajinske krize. Litvanska predsednica Dalija Gribauskajte, kojoj teče već drugi mandat, a koja je bila ruski pa potom i američki đak, danas ima vrlo oštre stavove prema zvaničnoj Moskvi.

Na kraju tribine, Rajić je zaključio da Litvanija i Srbija nemaju naročito izgrađene odnose čak ni na nivou ambasada. Može se očekivati da će naše dve države uspostaviti tešnju saradnju na putu Srbije ka Evropskoj uniji.

https://youtu.be/VR3VQVR7RVU

 

Ostavi komentar

Vaš komentar će biti proveren pre objavljivanja