|
Već više od 30 godina Kronos Quartet – David Harrington, John Sherba (violine), Hank Dutt (viola) i Jeffrey Zeigler (čelo) – sledi jedinstvenu umetničku viziju, kombinujući neustrašivi istraživački duh i posvećenost širenju dometa i konteksta gudačkog kvarteta. U tom procesu, Kronos je postao jedna od najčuvenijih i najuticajnijih grupa našeg vremena, koji za sobom ima hiljade koncerata održanih širom sveta, više od 45 izdanja neverovatne širine i kreativnosti, ostvarenu saradnju sa mnogim od najeklektičnijih svetskih kompozitora i izvođača, a po njihovoj narudžbini je napisano više od 750 kompozicija i aranžmana za gudački kvartet. Godine 2001, Kronos je postao jedini koji je dobio dve najprestižnije nagrade koje se dodeljuju muzičarima - Muzičku nagradu Polar i Nagradu Avery Fisher. Među brojnim nagradama kojima je ovenčana ova grupa su Grammy za najbolje izvođenje kamerne muzike (2004) i „Muzičar godine” (2003) koju dodeljuje časopis Musical America.
Kronosov avanturistički pristup datira od samih početaka ansambla. Godine 1973, David Harrington je dobio inspiraciju da osnuje Kronos pošto je čuo kompoziciju Black Angels Georgea Crumba, veoma neobično delo inspirisano Vijetnamskim ratom, na kojem se čuju zvuci sviranja gudalom po čašama za vodu, delovi sa izgovorenim rečima i elektronski efekti. Kronos je počeo da izgrađuje svoj neverovatno raznovrstan repertoar za gudački kvartet izvodeći i snimajući dela majstora XX veka (Bartok, Šostakovič, Webern), savremenih kompozitora (Aleksandra Vrebalov, John Adams, Alfred Schnittke), jazz legendi (Ornette Coleman, Charles Mingus, Thelonius Monk), kao i umetnika još udaljenijih žanrova (legenda rock gitare Jimi Henrix, azerbejdžanski vokalni umetnik Alim Quasimov, interdisciplinarna kompozitorka/izvođač Meredith Monk).
Sastavni deo Kronosovog rada je niz dugoročnih, dubokih saradnji sa mnogim vodećim svetskim kompozitorima. Jedan od kompozitora sa kojima Kronos najčešće sarađuje je „Otac minimalizma” Terry Riley, čija saradnja sa Kronosom obuhvata rane kompozicije Sunrise of the Planertary Dream Collector; Cadenza on the Night Plain i Salome Dances for Peace; Sun Rings iz 2002, multimedijska oda zemlji i ljudima koju je naručila NASA, na kojoj se mogu čuti nebeski zvuci i videti slike iz svemira; kao i Another Secret eQuation za omladinski hor i gudački kvartet, koja je premijerno izvedena na koncertnoj proslavi Rilijevog 75. rođendana. Kronos je naručio i snimio tri gudačka kvarteta poljskog kompozitora Henryka Mikolaja Goreckog, sa kojim je grupa sarađivala više od 25 godina. Kvartet je takođe mnogo radio sa kompozitorima kao što su Philip Glass, snimivši njegove gudačke kvartete i muziku za filmove poput Mishime i Drakule (restaurirano izdanje klasika Bele Lugošija); Azerbejdžanac Franghiz Ali - Zadeh, čija dela se mogu čuti na izdanju pune dužine pod nazivom Mugam Sayagi: Music of Franghiz Al i -Zadeh iz 2005; Steve Reich, čija je kompozicija Different Trains snimljena u izvođenju Kronosa donela kompozitoru Grammy nagradu; Argentinac Osvaldo Golijov, čija saradnja sa Kronosom obuhvata i kompozicije i obimne aranžmane za albume kao što su Kronos Caravan i Nuevo, i mnogi drugi.
Pored kompozitora, Kronos među svoje saradnike ubraja brojne umetnike iz svih krajeva sveta, uključujući kinesku virtuoznu umetnicu na tradicionalnom instrumentu pipa, Wu Man; legendarnu bolivudsku 'playback' pevačicu Ashu Bhosle, koja se može čuti na Kronosovom CD-u nominovanom za Grammy, You've Stolen My Heart: Songs from R.D. Burman's Bollywood; eskimsku pevačicu iz grla Tanyu Tagaq; rock bend Café Tacuba iz Meksika; umetnika zvuka koji se opire žanrovima Waltera Kitundua, koji se bavi i pravljenjem instrumenata; rumunski ciganski bend Taraf de Haidouks; čuveni američki sopran Dawn Upshaw; i neobuzdani britanski kabaretski trio, Tiger Lillies. Kronos je nastupao uživo sa ikonama kao što su Allen Ginsberg, Zakir Hussain, Modern Jazz Quartet, Noam Chomsky, Rokia Traoré, Tom Waits, David Barsamian, Howard Zinn, Betty Carter i David Bowie, a pojavio se na snimljenom materijalu tako raznolikih talenata kao što su Nine Inch Nails, Amon Tobin, Dan Zanes, DJ Spooky, Dave Matthews, Nelly Furtado, Joan Armatrading i Don Walser.
Kronosova muzika zauzima istaknuto mesto i u drugim medijima, uključujući film (Requiem for a Dream, The Fountain, 21 Grams, Heat, True Stories)i ples, kroz saradnju sa znamenitim koreografima kao što su Merce Cunningham, Paul Taylor, Twyla Tharp i Eiko & Koma koji su pravili koreografije na Kronosovu muziku.
Kvartet svake godine provodi pet meseci na turneji, nastupajući u koncertnim dvoranama, klubovima i na festivalima širom sveta, među kojima su BAM Next Wave Festival, Carnegie Hall, Barbican u Londonu, WOMAD, Royce Hall UCLA univerziteta, amsterdamski Concertgebouw, Koncertna dvorana u Šangaju i Sidnejska opera. Kronos ima podjednako plodnu i obimnu diskografiju. Među izdanjima za Nonesuch Records su i zbirke kao što su Pieces of Africa (1992), prikaz kompozitora rođenih u Africi, koji se istovremeno nalaze u samom vrhu Bilbordove liste klasične muzike i world music liste; antologija od 10 CD-a iz 1998. godine pod nazivom Kronos Quartet: 25 Years; Nuevo (2002), nominovan za Grammy i latino Grammy nagradu, album koji slavi meksičku kulturu; i dobitnik Grammy nagrade 2003. godine, Lyric Suite Albana Berga. Najnovija izdanja grupe su Floodplain (Nonesuch, 2009), koji stavlja akcenat na muziku svetskih regiona pogođenih konfliktima; Rainbow (Smithsonian Folways, 2010), u saradnji sa muzičarima iz Avganistana i Azerbejdžana; i Uniko (Ondine, 2011) sa finskim duetom harmonika/sampler Kimmo Pohjonen i Samuli Kosminen.
Kronosova diskografija i nastupi otkrivaju samo delić posvećenosti ove grupe novoj muzici. Kao neprofitna organizacija sa sedištem u San Francisku, Kronos Performing Arts Association je naručilac više od 750 novih dela i aranžmana za gudački kvartet. Muzička izdavačka kuća Boosey & Hawkes i Kronos izdali su notne sveske za tri potpisana dela, sva napisana za Kronos, u prvom tomu Kronos Collection, izvođačke edicije koju priređuje Kronos. Kvartet je mentor profesionalnih izvođača u usponu, a 2007. Kronos je vodio svoju prvu radionicu profesionalne obuke za četiri gudačka kvarteta u okviru Muzičkog instituta Weill u Karnegi holu. Radionice u Karnegi holu i na drugim mestima koje su usledile, proširile su ovaj aspekt rada kvarteta. Jedna od najuzbudljivijih inicijativa Kronosa je projekat „Kronos: projekat ispod 30-te”, jedinstveni program naručivanja dela i gostujućih kompozitora ispod 30 godina starosti pokrenut povodom Kronosovog 30-tog rođendana 2003. godine. Negujući kretivni odos sa takvim talentima u usponu i velikim brojem drugih umetnika iz svih krajeva sveta, Kronos ubire plodove decenijske mudrosti istovremeno zadržavajući svež pristup stvaranju muzike inspirisan novom generacijom kompozitora i izvođača. |
|
|
|
